"The Church invites all her members to be loyally committed to building a just, supportive and fair society. Giáo Hội mời gọi mọi phần tử của mình dấn thân cách trung thành nhằm xây dựng một xã hội công bằng, liên đới và bình đẳng." -Pope Benedict XVI's address to Vietnamese Bishops on their "Ad Limina"
Friday, May 14, 2010
Khổ Thân Đức Cha Nhơn
Thực ra, tin Toà Thánh cử Đức cha Nhơn làm Phó Tổng Giám mục Hà Nội - xét về mặt căn bản mà không bị ảnh hưởng bởi các bình luận trái chiều khác nhau, thì theo tôi nó chỉ có ý nghĩa đơn thuần là Phó Tổng có quyền kế vị. Đức Tổng Giuse vẫn là Tổng Giám mục Hà Nội mà không nói rõ là bao giờ ngài từ chức, thuyên truyền đi nơi khác, nên theo ý nghĩa chính của tin này là: Đức cha Ngô Quang Kiệt vẫn là Tổng Giám Mục Hà Nội (mặc dù ốm đau hoặc âm mưu, âm thầm chia rẽ của một phe phái nào muốn cho ngài rời khỏi thủ đô HN). Và tôi cũng đã đề nghị ngài cứ nên ở HN để điều trị bệnh, không phải đi đâu xa, và như vậy biết đâu ngài sẽ làm Tổng Giám Mục HN cho đến lúc chết… theo ý định của Thiên Chúa! Và cũng biết đâu vài tháng nữa sau công nghị Hồng Y ở Rôma, ngài sẽ được lĩnh mũ Hồng Y của vị Hồng Y đệ ngũ Việt Nam chăng - tôi vẫn tin như vậy.
Còn việc Đức cha Nhơn, cho đến nay vẫn chỉ là Tổng Giám mục phó có quyền kế vị, để dự phòng khi có lý do Chính đáng (như Đức tổng Giuse bị bệnh quá nặng; nhất là thân phận con người mỏng giòn: ốm đau, bệnh tật, chết chóc… mà con người với nhau cần phải thông cảm), lúc đó Đức cha Nhơn mới được quyền kế vị Tổng Giám mục (ngài kế vị hai, ba hoặc nhiều năm thì không ai biết được, phải nhờ Thánh ý Chúa). Cho nên, việc Đức cha Nhơn được điều ra làm Phó Tổng Giám mục HN, tự bản chất, không đáng là điều làm chúng ta lo lắng biện luận phải trái. Những việc trong tương lai chúng ta chưa biết được, chỉ là phán đoán mò mẫm mà thôi.
Vậy nên thật khổ thân cho Đức cha Nhơn. Về bản thân tôi, trong những năm tháng được tiếp xúc với ngài cách riêng tư hay trong HĐGM, tôi thấy ngài là người tốt lành, nhân hậu (Dẫu cho khuôn mặt của ngài thoáng nhìn có vẻ khó gần - điều này chính ĐHY Fx. Nguyễn Văn Thuận đã có lần nói: trông ngài thế thôi, nhưng tốt lành nhân hậu).
Ngài là người cha đã gây dựng cho Giáo phận Đà Lạt trưởng thành về mọi mặt, được Đức Giám mục Barth. Nguyễn Sơn Lâm tín nhiệm, và ngài đã góp phần đào tạo được hai vị Giám mục lỗi lạc trong HĐGMVN ngày nay, đó là Đức cha Minh (Nha Trang) và Đức cha Đọc (Mỹ Tho). Ngài là cha hiền lành của những người Thượng, đã biên tập những bản kinh phục vụ và được Toà Thánh phê chuẩn. Trong HĐGMVN, ngài đã có nhiều công đóng góp và đã được anh em giám mục bầu làm Chủ Tịch HĐGM một cách xứng đáng.
Một số dư luận trách cứ người về việc ứng xử xã giao trong xã hội, như chào thăm hỏi, đón tiếp, bắt tay, tặng hoa… chính quyền, thiết nghĩ đó là những ứng xử ngoại giao phải có, chẳng nên chê trách, còn việc đất cát hiến dâng, mất mát, ta nên tìm hiểu ngọn ngành có bằng chứng cụ thể không nên suy đoán kẻo mắc tội vu oan, giáng hoạ…
Vậy nên, khổ thân cho Đức cha Nhơn khi vâng lời Toà Thánh làm Phó Tổng Giám mục Hà Nội trong lúc này. Chắc như Chúa Giêsu trong Vườn Nhiệt Simani, ngài cũng đã thưa với Chúa: “Chớ gì xin cho Con khỏi uống chén đắng này, nhưng xin đừng theo ý Con một theo ý Cha”.
Vì những lý do, theo dư luận, một số đông người cho rằng Đức cha Nhơn sẽ thay thế Đức cha Kiệt, như vậy sẽ đáp ứng được mong ước của một số vị lãnh đạo Hà Nội - đã đòi hỏi một cách vô lý và trái với lòng mong mỏi của đa số chức bậc & giáo dân tổng giáo phận Hà Nội. Đã có nhiều dư luận mạnh mẽ nổi lên cho rằng Toà Thánh Vatican và HĐGMVN có dính líu vào những thay đổi này, và họ đã tạo dựng nên một hình ảnh đẹp đẽ về Đức Tổng Giuse như là “biểu tượng công lý và hoà bình”. Trước những sự kiện ấy, Đức cha Nhơn bị đánh giá và thiệt thòi nhiều lắm; không hiểu các vị thẩm quyền bên Vatican đã cân nhắc rõ ràng hay chưa… tôi không dám võ đoán kẻo phạm tội bất kính nhưng cũng thấy “khổ thân cho Đức cha Nhơn” nhiều lắm.
Lý do thứ hai, việc bổ nhiệm Đức cha Nhơn vào ngôi vị Phó tổng Giám mục Hà Nội trong Năm Thánh 2010 (kỷ niệm 350 năm thành lập hai giáo phận Đàng Trong, Đàng Ngoài và 50 năm thiết lập hàng Giáo phẩm Việt Nam) có điểm đáng quan ngại. Là một Giám mục chính cống “đặc sệt” Miền Nam, sinh trưởng và lớn lên ở Sài Gòn, việc ngài ra Hà Nội là một biến cố quan trọng, là một sự thay đổi (từ trước đến nay trong hàng giáo phẩm Việt Nam, một người hoàn toàn gốc Miền Nam ra làm Giám mục Miền Bắc là điều cực kỳ hiếm) trong tâm tưởng của nhiều Công giáo miền Bắc (mặc dầu trước đây đã có 2 vị ra làm Giám mục tại Phát Diệm và Bùi Chu, nhưng ngay tại thủ đô Hà Nội thì tầm quan trọng và ý nghĩa khác nhau).
Những năm gần đây, các Đức Giám mục thường được chọn từ Nam ra Bắc - nhưng là người gốc Bắc, như bản thân Đức Tổng Ngô Quang Kiệt. Nay là trường hợp một vị Giám mục hoàn toàn sinh trưởng và hoạt động tại Miền Nam ra Bắc, là một sự khởi đầu gây bỡ ngỡ cho nhiều người. Chúng ta cũng nên nhớ lại lập trường của ĐHY Trịnh Như Khuê, Phạm Đình Tụng, nhất là ĐHY Trịnh Văn Căn đã có những tư tưởng trái ngược, nhiều khi đến chỗ cực hữu, nhưng không phải là không có lý do chính đáng - điều này tôi đã đề cập tới trong cuốn “Hồi ký của một Giám mục cao tuổi”.
Theo một số ý kiến thì thật là tủi thân và xấu hổ cho các chức phẩm Giáo hội Miền Bắc, sau 350 năm đón nhận Phúc Âm và 50 năm thành lập hàng giáo phẩm… cộng với biết bao cố gắng không mệt mỏi xây dựng, đổi mới…(như gửi hàng trăm linh mục đi học ở các nơi trên thế giới, kể cả Roma) mà không được một nhân vật nào đủ tài đức cho Toà Thánh lựa chọn, mà phải theo giải pháp đưa Đức cha Nhơn đã cao tuổi ra Hà Nội (theo như cách nói của một số người là “bị đẩy” ra Bắc làm Phó TGM), vậy nên cười hay nên khóc? Và chính tôi cũng đã đề nghị nên giải quyết việc Tổng Giám mục Hà Nội theo chính sách khoan giãn, là nên đặt những vị đương chức tại Miền Bắc (cũng là từ Miền Nam mà ra nhưng là người gốc Bắc, như Đức cha Nguyễn Chí Linh - Thanh Hoá, Vũ Huy Chương - Sơn Tây làm giám quản trong một thời gian). Chính sách “hãy đợi đấy” chắc có nhiều thời gian để điều chỉnh và hợp với chính sách Toà Thánh xưa nay vẫn là: “Chầm chậm nhưng chắc chắn”, nay bỗng nhiên sự việc nổ ra cách bất ngờ gây phản ứng không có lợi cho chính Đức cha Nhơn và khổ thân cho ngài là vì vậy. Chúng ta không có những bằng chứng về ảnh hưởng của HĐGMVN và một số giám mục nói riêng, cách cụ thể và rõ rệt (trong những quyết định này), cho nên thật bất công và phạm đến đức bác ái khi chúng ta võ đoán theo cảm tính của mỗi người mà phê bình chỉ trích.
Dẫu sao tin Toà Thánh đưa ra rõ ràng, chắc chắn và sẽ được thực hiện, nhưng Đức Tổng Giám mục Ngô Quang Kiệt vẫn là Đức tổng chính thức của Hà Nội cho tới khi Chúa trao ban cho người sứ vụ khác.
Đức Giám mục Pr. Nguyễn Văn Nhơn sẽ ra Hà Nội nhận chức phó tổng Giám mục Hà Nội (nghe nói vào đầu tháng 5), cho nên xin mọi người sốt sáng cầu nguyện cho Đức Tổng Giuse, nhất là cho Đức cha Nhơn được “theo ý Cha đừng theo ý Con”, vững lòng vác Thánh Giá Chúa cho đến cùng.
Tôi là một Giám mục đã mãn nhiệm, già cả, bệnh tật chẳng có ý kiến nào mới lạ chỉ “nhai lại” những lời Thánh Kinh và một số tư tưởng của các vị tài cao đức trọng trong Giáo Hội mà thôi. Nhưng cũng xin chắp tay cầu nguyện thổn thức tự đáy lòng mà kêu lên: “khổ thân cho Đức cha Nhơn”. Xin mọi người hãy cầu nguyện.
Thái Bình, 30/04/2010
F.X. Nguyễn Văn Sang
Nguyên Gm phụ tá Hà Nội
Nguyên Gm Thái Bình
Tuesday, December 23, 2008
Nhan Le Giang Sinh 2008 tai Nha Tho Chinh Toa Ha Noi

Nhân Lễ Giáng Sinh 2008 tại nhà thờ Chính Tòa Hà Nội, nhớ về một vài Lễ Giáng Sinh năm xưa
VietCatholic News (23 Dec 2008 14:56)
Vừa trở về sau cuộc xuất ngoại 2 tháng để cảm tạ, đội ơn Thiên Chúa và Đức Mẹ, Thánh Cả Giuse vì những ơn tôi đã được lãnh nhận trong thời gian 50 năm Linh mục và 28 năm Giám mục của mình, tôi được tin Lễ Giáng Sinh năm nay tại Nhà thờ Chính toà Hà Nội và một số Nhà thờ trong khu vực Hà Nội sẽ không trang hoàng đèn nến đẹp đẽ như những năm xưa. Có tin cho rằng các đấng bề trên muốn dành những phí tổn trong dịp Giáng Sinh này cho người nghèo, những nạn nhân trận lũ lụt giữa lòng Thủ đô vừa qua... Thật là một cử chỉ đáng ca ngợi, chắc Chúa Hài Nhi sẽ hài lòng với cử chỉ này, rất hợp với cảnh khó nghèo Người đã được sinh ra trong hang đá năm xưa.
Song lại có dư luận cho rằng đây là cách "để tang" về việc mất nhà, mất đất, nhất là mất đi tượng Đức Mẹ vốn có dưới gốc cây đa cổ thụ hàng trăm năm là nơi linh thánh không chỉ với người Công giáo Thủ đô mà cả mọi người Việt Nam đang hướng về tâm linh trong xã hội ngày nay. Đức Mẹ trong những ngày Giáng Sinh này không biết tản cư đi đâu, có được trở về chốn xưa nơi cũ cùng với Chúa Hài Đồng trong những đêm giá lạnh của đợt gió mùa đông bắc tràn xuống miền bắc hiện nay?
Sự kiện các ngôi Nhà thờ không được trang hoàng lộng lẫy năm nay làm tôi nhớ đến một vài Lễ Giáng Sinh vào những năm 1960... Những năm đó chính quyền được thực hiện trên một nửa đất nước, nhưng có lẽ còn chịu ảnh hưởng của các nước Liên Xô cũ, chưa đi vào thời kỳ đổi mới, chính sách Tôn giáo còn cứng nhắc gây nhiều khó khăn không đáng có cho các Tôn giáo, nhất là đạo Công giáo. Dịp Giáng Sinh tới đây là thời gian thuận tiện để nhấn mạnh tới chính sách Tự Do Tín Ngưỡng đối với các Tôn giáo để chứng minh cho mọi người trong cũng như ngoài nước được biết.
Các Nhà thờ thường được khuyến khích nếu không phải là bó buộc phải trang hoàng cờ hoa đèn nến rực rỡ. Tác hại thay chính quyền lại dùng tới một Uỷ ban không được sự đồng tình của Giáo quyền và số đông giáo hữu lúc đó, như Ủy Ban Liên Lạc... Về mục đích và thành phần như thế nào chắc chúng ta đều rõ. Nhưng thực tế trong các buổi hội họp, báo chí...thường hay phê bình các chức sắc trong đạo, nhiều khi đến độ gay gắt làm mất đi uy tín của Uỷ ban.
Trong các Nhà thờ nội thành Hà Nội, có hai điểm đáng chú ý hơn cả là Nhà thờ Lớn và Nhà thờ Hàm Long đã tự thành lập các Hội Đồng Mục Vụ do UB Liên Lạc hỗ trợ, gồm một số ông chánh trương thường làm áp lực với Linh mục xứ đương thời, ví dụ ông chánh Hân ở Nhà thờ Hàm Long, hay là ông chánh Bưởi ở Nhà thờ Lớn Hà Nội. Có chuyện gì muốn gây áp lực với cha xứ thường qua các vị này làm phiền lòng các ngài rất nhiều, nhất là tại Nhà thờ Chính toà Hà Nội do Cha Giuse Trịnh Văn Căn trông coi, vốn tính hiền hoà và dịu dàng nhưng rất cương quyết khi bảo vệ những quyền lợi chính đáng của đạo Công giáo.
Giáo phận Hà Nội lúc đó có cha tổng đại diện (cha chính) là Cha J.B. Nguyễn Văn Vinh, với tính cách cương trực, sốt sáng, trọng công bình và xã hội nên đã có nhiều câu chuyện rất anh hùng, gan dạ và dám đối lập với chính quyền thực dân lúc đó, điển hình là vụ De Lattre De Cassigni... Năm đó vào khoảng 1960, UB Liên Lạc Công giáo được lệnh vận động các cha xứ trang hoàng Nhà thờ trọng thể để đón Lễ Noel. Mục đích để phô bày cho thiên hạ biết chính sách Tự Do Tín Ngưỡng của nhà nước... Nhưng các Nhà thờ lúc đó rất nghèo nàn, các đồ trang hoàng không được như ngày nay, vừa đẹp lại rất rẻ. Do đó các cha xứ cũng phải cân nhắc trong việc chi tiêu ngân quỹ... Không rõ còn có ý kiến nào không hài lòng về sự phô bày có tính cách chính trị nào nữa chăng? Nhà thờ chính toà quen gọi là Nhà thờ Lớn Hà Nội do linh mục Giuse Trịnh Văn Căn làm cha xứ (sau này Ngài là Hồng Y) cũng quyết định không trang hoàng rực rỡ đèn nến tại cửa và quảng trường Nhà thờ. Điều đó đã bị "Ban Hành Giáo" do chánh trương Bưởi cầm đầu phản đối, tự động vượt quyền cha xứ, thuê thợ điện đến treo đèn nhấp nháy từ Thánh giá trở xuống. Linh mục Căn lúc đó còn nhút nhát đã báo tin cho cha chính Vinh được biết sự kiện. Cha chính rất thẳng thắn, liền đi ra quảng trường Nhà thờ, trèo lên tháp chuông lôi mấy người thợ điện xuống, giật các dây đèn và ra lệnh không được trang trí nữa.
Lúc đó có mấy người thuộc UB Liên Lạc được sự hậu thuẫn của công an chìm nổi xông tới giữ chặt cha chính Vinh và ra lệnh cho các thợ điện tiếp tục trang trí. Linh mục Căn thấy thế thì cuống cuồng sợ hãi, liền ra lệnh cho kéo chuông Nhà thờ báo động, các giáo hữu nghe được tiếng chuông đã kéo nhau đến Nhà thờ rất đông gây xôn xao liên tiếp trong mấy giờ liền. Sau cùng ông trưởng khu công an phải đến can thiệp ra lệnh ngừng kéo chuông và thôi trang trí... Một tháng sau, liên tiếp cha chính Vinh và linh mục Căn bị triệu ra "làm việc" và cũng bị đưa ra toà án về tội gây rối trật tự công cộng (như một số bị can ở Giáo xứ Thái Hà vừa qua). Sau đó phiên toà được xử công khai (hơn sự công khai của toà án quận Đống Đa vừa qua đối với 8 bị can thuộc Giáo xứ Thái Hà), vì một số giáo hữu theo sau cha Căn khóc nức nở trước toà... Kết quả là toà tuyên án cha chính Vinh chịu 18 tháng tù giam, linh mục Căn chịu 12 tháng tù nhưng cho hưởng án treo. Cha chính Vinh bị lột áo chức đang mặc và bị đưa lên xe đến trại cải tạo. Hết hạn 18 tháng tù, cha lại bị cộng thêm những tháng năm tập trung cải tạo và Người đã qua đời tại trại giam ở Phú Thọ. Một số người ngày nay đang truy tìm chứng tích để xin Toà thánh phong chân phước cho linh mục J.B. Nguyễn Văn Vinh - Tổng đại diện Gp Hà Nội. Còn linh mục Giuse Trịnh Văn Căn trên đường về nhà được các giáo hữu vây quanh thăm hỏi, khóc nóc và chia sẻ...
Ôi! Một Lễ Giáng Sinh thảm thiết biết bao vì đã khởi đầu bằng sự xung đột và kết thúc bằng sự giam hãm hai người công chính vô tội trong tù!
Năm nay Giáng Sinh về với toàn thể nhân loại, đặc biệt với dân tộc Việt Nam, với hàng chức sắc trong Giáo Hội và mọi người trong Tổng Gp Hà Nội. Có chút gì thê thảm đau thương như Giáng Sinh xưa kia chăng? Tôi thành tâm mong rằng đất nước mình, đạo thánh của mình cũng không thiếu những người có tấm lòng thiện chí, dám can trường chịu thử thách và chấp nhận những kết quả đau thương như các bậc tiền nhân cho xã hội an bình.
Nguyện xin lời hát của các thiên thần xưa kia trong đêm Giáng Sinh được thực hiện cả với người giáo cũng như người lương, người giàu cũng như nghèo khó, trong đạo cũng như ngoài đời, nhất là cho những ai đang phải chịu cảnh bất công oan ức:
"Vinh danh Thiên Chúa trên trời,
Bình an dưới thế cho người thiện tâm"
Thái Bình, ngày 23 tháng 12 năm 2008
+GM F.X. Nguyễn Văn Sang
Monday, October 13, 2008
Vấn đề Tượng Đức Mẹ tại Tòa Khâm Sứ cũ
Sau những ngày căng thẳng giữa chính quyền và các vị liên quan ở Thái Hà và Toà Khâm sứ cũ, nay công việc bề ngoài xem có vẻ êm ả, nhưng bên trong vẫn còn ấm ức sôi sục những tình cảm khác biệt. Hai vườn hoa đã được khánh thành. Các tượng Đức Mẹ cũng đã bị di chuyển, hai bên đã xác nhận chủ quyền trên các mảnh đất đó. Thực ra, như “ván đã đóng thuyền, gạo đã thành xôi”…, nên một số người đã phát biểu hai bên cùng có thắng lợi theo ý kiến của mình.
Bên những người Công giáo cho rằng có vườn hoa để dùng chung còn hơn để cho các quan tham nhũng lũng loạn như mọi người tố cáo. Sau này (nói cho có vẻ lạc quan hơn) nhà nước lại trao trả cả Toà Khâm Sứ, cả vườn hoa cho cho Toà TGM và DCCT Thái Hà cũng nên, biết đâu được!?
Sách Giảng Viên đã nói, mọi sự có thời của chúng, có thời đào lên, có thời lấp đi; có thời chiến tranh, có thời hoà bình; có thời xây dựng, có thời phá đổ… Cứ gẫm xem trên đất nước ta thì thấy, tình cảnh hôm nay so với cách đây mấy năm về trước cũng đã khác biệt rất nhiều. Sự hơn kém nhau ra sao chắc mọi người đã rõ cả.
Sự bức xúc nhất trong vụ việc vừa qua đã gây tác hại không nhỏ cho khối đoàn kết dân tộc và sự tin tưởng của đồng bào Công giáo nói chung cũng như các tôn giáo khác nói riêng, đó là việc di chuyển tượng ảnh ra khỏi vị trí cũ, nhất là bức tượng Đức Mẹ Sầu Bi dưới gốc cây đa ở TKS.
Điều này tôi đã thưa với các vị chức trách, đây không phải là bức tượng bình thường như ở Đồng Đinh – Ninh Bình, nhưng đây là bức tượng đã gắn liền với lịch sử của dân tộc, của lịch sử tôn giáo. Quả vậy, bức tượng đã được dựng lên để ghi nhớ cuộc chiến thắng giặc Cờ Đen đến cướp bóc dân ta cách đây cả trăm năm. Cha ông ta đã đánh thắng giặc ở chốn này nên đã dựng tượng Đức Mẹ ở gốc cây đa nhằm tạ ơn Đức Mẹ và làm biểu tượng nhắc nhớ cho con cháu mai sau.
Trong khi tiến hành san lấp TKS, tôi được vinh hạnh đến gốc cây đa để thăm lại tượng Đức Mẹ và nói với một vị quan chức rằng: “Xin các vị đừng đụng đến bức tượng, núi đá và cây đa là những kỷ niệm thiêng liêng cha ông chúng tôi để lại. Vì đụng tới là đụng vào những quả bom nguyên tử có thể gây hậu quả không lường trước được”. Bức tượng chính là tình cảm thiêng liêng của người Công giáo Thủ đô và mọi người trên thế giới, nhất là những ai gốc gác Hà Nội ngày nay đang ở khắp bốn phương trời. Và tôi cũng đã cắt nghĩa cho một vị cán bộ cao cấp, ông rất thú vị vì lần đầu tiên được nghe như vậy.
Thế mà không lâu sau đó, ngày 25 tháng 9 năm 2008, đoàn người mang xe vận tải kéo theo thùng chứa bằng tôn đến mang bức tượng ra khỏi vùng núi đá cây đa, gây xúc động và chán nản trong hàng ngũ những người Công giáo. Được biết, nhiều nơi giáo dân chán nản không muốn tham gia làm gì, kể cả hội họp, tham gia các tổ chức xã hội… Trong khi đó, lực lượng bên ngoài đang làm rùm beng chống đối dữ dội. Tôi rất buồn chán và mong có thể đóng góp phần nào để cứu vãn tình thế hay không!?
May quá, tôi được tin có sự hạ nhiệt và đối thoại (ít là ở cấp dưới) giữa chính quyền địa phương và Toà TGM Hà Nội. Ví dụ, có nên đăng tải nguyên văn bài phát biểu của Đức TGM Ngô Quang Kiệt cho mọi người đoán xét theo cái nhìn khách quan hay không? TGM Hà nội thì xin đăng trên báo Hà Nội Mới và các báo đài khác nhưng mới chỉ thấy được đăng trên báo Công Giáo Và Dân Tộc, ít ra cũng đăng lên để mở ra sự nhìn nhận khách quan.
Đàng khác, chính quyền quận Hoàn Kiếm đã liên lạc với TGM HN để xin trả lại bức tượng Đức Mẹ đã dời ra khỏi TKS cũ. TGM đã ra điều kiện phải huỷ bỏ công văn kết án và phạt tiền đối với TGM thi TGM mới nhận lại bức tượng. Hai bên đang điều đình mà chưa đi đến ngã ngũ. Riêng tôi, sau khi tham khảo một số ý kiến thì cho rằng, việc xây dựng vườn hoa kể như đã xong rồi, tức là đã phá tan được âm mưu chia chác lợi nhuận trên hai mảnh đất và dĩ nhiên hai mảnh đất vẫn còn đó, chưa biến mất thì sau này vẫn có thể tìm cách đối thoại giải quyết sau. Còn về bức tượng, ngày 25/01/08, giáo dân bức xúc về những biến cố xảy ra nên đã rước tượng Đức Mẹ và Thánh giá đặt vào núi đá. Bức tượng đó là tượng Đức Mẹ Sầu Bi. Họ cho rằng, trước đây đã có một bức tượng trong hang nhỏ của núi đá, đó là tượng Đức Mẹ Lộ Đức vốn đã được đặt đó cả trăm năm, do tổ tiên cha ông muốn cảm tạ tri ân.
Năm 1960 nhà nước cưỡng bức phải xây dựng bức tường ngăn đôi TGM và TKS, nhưng vẫn chừa ra một cửa nhỏ để bà con giáo dân có lối sang viếng Đức Mẹ. Sau một thời gian nhà nước đã thuyết phục ĐHY Giuse Trịnh Văn Căn rước tượng đó về TGM. Nay giáo dân thấy thời gian thuận tiện nên đã rước tượng Đức Mẹ về đúng vị trí nguyên trạng. Mặc dù là tước hiệu khác nhưng vẫn là tượng Đức Mẹ.
Vậy tôi có ý kiến như sau:
1. Chính quyền trao trả lại tượng Đức Mẹ Sầu Bi cho TGM với điều kiện cho phép TGM đặt lại tượng Đức Mẹ Lộ Đức vào hang đá nhỏ dưới gốc cây đa. Thể thức và nghi lễ tuỳ hai bên điều đình hoặc công khai hoặc kín đáo.
2. Bức tượng đó được đặt vào núi đá cây đa và giáo dân có thể đến cầu nguyện tự do. Thiết nghĩ, có một khu vực kỷ niệm độc đáo càng làm cho vườn hoa mới được xây dựng thể hiện nét văn minh, nhất là nói lên sự tôn trọng tín ngưỡng của nhà nước. Việc đó đã được chứng thực ngay trên các phố phường có miếu mạo, đền thờ được mọi người đến kính viếng… Ví dụ ngôi đền nhỏ bên cạnh ngân hàng Vietcombank gần khu phố Bà Triệu, hay tượng Thánh Phaolô ở khuôn viên bệnh viện Sanh Pôn (Saint Paul) cũng được các vị chức trách bảo vệ rất tốt, xây hàng rào sắt xung quanh, có ghế cho mọi người ngồi và ra lệnh không được phơi quần áo xung quanh tượng đài đó. Chính nơi đó, không ai cản trở và chính tôi đã đến dâng hoa nến cho vị Thánh này; hay trên phố Thanh Niên, đối diện với Nhà thuyền Hồ Tây có một đảo nhỏ cây cối um tùm, trước đây được dùng làm quán ăn, thanh niên thiếu nữ chơi bời nhảy nhót hay chích choác…sau các nhà khảo cổ khám phá ra có thể là đền thờ Cầu Nhi, thờ con chó con, có thể bảo trợ cho TP Hà Nội, nên chính quyền đã ra lệnh trút bỏ quán ăn và sửa sang cho mọi người đến hành hương, cầu an và kính viếng. (Nếu thực sự có chó con làm thành hoàng cho TP Hà Nội, thì chúng ta cũng không nên ái ngại vì TP Rôma cũng nhận một con chó sói cái làm thành hoàng bảo trợ cho Thủ đô nước Italia).
Nếu qua các cuộc đối thoại sắp xếp giữa hai bên trong tinh thần thiện tâm thiện chí và đạt tới các giải pháp như tôi đề ra thì chúng ta đã tháo gỡ khúc mắc đang cháy âm ỉ trong những người có tín ngưỡng cũng như người không tín ngưỡng đang xây dựng khối đoàn kết trong lúc này. Phần nào cũng làm êm đi những bức xúc bên ngoài và đóng góp vào việc cải thiện quan hệ với các nước khác, nhất là quan hệ với Toà Thánh Vatican. Theo chúng tôi, nhà nước đang xúc tiến các liên hệ với các nước đó để đem lại hoà bình và văn minh cho dân tộc.
Mong thay.
Thái Bình, ngày 10 tháng 10 năm 2008.
Giám Mục GP Thái Bình
+ GM F.X. Nguyễn Văn Sang
Saturday, September 20, 2008
Saturday, September 13, 2008
Bishop: World Will Condemn Violence of Hanoi Authorities
Asia News (http://www.asianews.it)
"Using the sword against innocent civilians is shameful, and will be condemned by international public opinion."
The threat concerns the peaceful prayer vigils that Catholics of the parish of Thai Ha have long been organizing to call for the restitution of the property illegally seized from their church. Bishop Nguyen has explained that the parishes have repeatedly asked for the restitution of the property, protesting the illegality of the seizure, but without any effect. In response to their legitimate requests, the government has launched a media campaign of false accusations, and has physically attacked them. "Only those who are totally devoid of all conscience can ignore the truth”, the archbishop comments, adding that "dishonesty and brutality cannot dominate forever".
Meanwhile, as Fr Nguyen tells AsiaNews from Hanoi, "thousands of Catholics continue to gather daily here to pray". "They go in procession from the monastery to the land in dispute, where most of the time they just stand in silence to pray for hours, braving cold rain and hot sun. The prayer protest is very peaceful. Sometimes the protesters sing hymns, sometimes they sing the rosary together. But they never yell or shout any slogans. They just stand there silently but stubbornly asking for justice".
Yesterday, another bishop went to Thai Ha to express solidarity. Cosme Hoang Van Dat, the bishop of Bac Ninh, arrived with 39 priests and hundreds of faithful. "I have prayed for you from afar", he said on arriving, "and today I want to be with you, in the place where I went to Mass as a child, to express my solidarity with you".
Cosme Hoang has been bishop of Bac Ninh, in the northern part of the country, since April. Last week, he went to Tam Dao to reconsecrate a church taken by the authorities 54 years ago.
Thursday, September 11, 2008
Đức Giám mục Nguyễn văn Sang: “Xin chào tất cả mọi người, tôi sẽ đi tù...”
THÁI BÌNH - Sau đây là Bài phỏng vấn Đức Cha F.X.Nguyễn Văn Sang, Giám mục giáo phận Thái Bình, do Nhóm truyền thông Giáo phận Thái Bình thực hiện sáng ngày 11.9.2008:
Nhóm phóng viên (PV) chúng tôi từ sáng sớm đã tranh thủ tới phòng Đức Giám Mục vì hôm nay ngài phải tiếp linh mục đoàn trong giáo phận đến tĩnh tâm hàng tháng và phải huấn dụ cho các ngài về một vài vấn đề cần thiết liên quan đến Phụng vụ và Giáo luật. Chúng tôi đến phòng Đức Cha giáo phận Thái Bình, gõ cửa rồi vào gặp Đức Cha Sang, nói lên ý định của chúng tôi như sau:
PV: “Thưa ĐC, con là PV trong ban truyền thông đến thăm ĐC và xin ĐC cho phép con được phỏng vấn mấy câu”. Ngài ân cần mời tôi ngồi ghế đối diện rồi nói với tôi:
ĐC: Anh muốn hỏi gì cứ việc hỏi.
PV: Hôm nay con thấy ĐC có vẻ hơi mệt và trong giọng nói cỏ đôi chút buồn phiền?
ĐC: Lớn tuổi rồi, mệt mỏi là chuyện thường tình. Còn buồn phiền vì thấy sự kiện nơi mảnh đất Dòng CCT giáo xứ Thái Hà đang có những căng thẳng và đọc trên các thông tin truyền thông thấy có một số người bị bắt bớ và khởi tố...
Đàng khác, các vị có thẩm quyền đê doạ sẽ xử lý những ai tới cầu nguyện tại mảnh đất đang bị tranh chấp và cũng sẽ xử lý theo pháp luật đối với những ai hiện diện trong các buổi cầu nguyện đó và vi phạm pháp luật, kích động giáo dân cầu nguyện trái phép. Kể cả những ai viết bài bày tỏ ý kiến, phân tích trái phải trên mạng, hay trên báo chí, truyền hình... cũng sẽ bị điều tra và xử lý... dù đó là nhân vật nào bất kỳ, Giám Mục hay linh mục, tu sĩ hay giáo dân...
PV: Vậy cá nhân ĐC có ý kiến gì không?
ĐC: Tôi có ý kiến là: “Xin chào tất cả mọi người, tôi sẽ đi tù...”
PV: Sao lại như thế, thưa ĐC?
ĐC: Vì trong số những tội phạm mà nhà nước kể ra ở trên, tôi thấy mình “đều phạm” cả. Ví dụ như tôi tham gia buổi cầu nguyện với giáo dân tại linh đài Đức Mẹ, tôi có cầu nguyện nhưng là để tuân giữ luật Chúa dạy: “Các con hãy cầu nguyện để khỏi sa chước cám dỗ”; và lời Thánh Phaolô cũng dạy phải cầu nguyện mọi nơi mọi lúc, và chính Đức Thánh Cha cũng dạy như vậy.
Đàng khác, tôi cầu nguyện trên mảnh đất DCCT xác nhận là đất thuộc quyền cha ông và luôn luôn thuộc về nhà dòng, hiện nay đang tranh chấp chưa ngã ngũ về đàng nào (bằng chứng là mảnh đất bỏ hoang mấy chục năm không có ai sử dụng...). Sắc lệnh tôn giáo cũng nói tới việc hoạt động đạo đức trong nhà thờ và ngoài khuôn viên nhà thờ. Chữ “khuôn viên” được hiểu là nhà của chức sắc, vườn hoa, tượng đài... hết thảy.
Điều này được chính Đức Tổng Giám Mục Giuse Ngô Quang Kiệt tuyên bố là cầu nguyện trên mảnh đất Thái Hà thuộc DCCT là không vi phạm luật pháp nào.
Chủ quan tôi nghĩ như vậy và lập trường của tôi được hàng ngàn hàng vạn giáo dân trong nước tán thành cũng như các vị chức sắc trong Giáo Hội mà đứng đầu là hầu hết các Giám Mục, Linh mục, nam nữ tu sĩ miền Bắc, miền Nam...Như chúng ta đã biết trong các thông tin mới đây, mọi người như vậy chẳng lẽ vi phạm pháp luật như một số người tuyên bố sẽ bị khởi tố ra toà và đi tù cả đám ư?
PV: Vậy còn tội thứ hai, thưa ĐC?
ĐC: Là dám viết bài kích động nhiều nơi, không gửi đến các báo chí trong nước mà tự ý tung lên mạng một cách trái phép. Đây là lý do chủ quan của tôi.
Nếu các bài viết của tôi và của một số anh em, không kể có một số bài hơi quá đáng mà tôi cũng không tán thành. Liệu khi gửi tới các cơ quan phát thanh truyền hình và báo chí nhà nước có được đăng tải nguyên vẹn hay không?
Tôi đã nói đến điểm này khi trích đăng những lời chân tình trong vietnamnet của hai nhà văn Nguyễn Quang Thiều và Trần Đăng Khoa cùng những bài phản hồi của các độc giả nói tới phải nói sự thật, lại còn xin nhà nước “xuống chiếu kêu gọi toàn dân nói sự thật”. Còn việc đưa các bài đó lên mạng, tôi chưa thấy ai đến nói với tôi là việc đó bị cấm. Bằng chứng là một số vị có trách nhiệm còn khen tặng tôi là bài viết của ĐC có ý tứ, mềm mỏng và dễ nghe...Đàng khác, tôi thường đưa lên mạng riêng của GP Thái Bình do những công ty có trách nhiệm bảo trợ một cách hợp pháp nhưng mở rộng để ai cũng đều có thể đọc và lấy tin tức đăng lại.
PV: Theo con nghĩ, có nhiều đấng nếu xét theo quan điểm của các vị có trách nhiệm thì tội còn nặng hơn ĐC, sao có thể bắt ĐC đi tù được!? Ví dụ như ĐHY J.B.Phạm Minh Mẫn ra cả một bức thư luân lưu nói về Thái Hà được coi là kích động; hoặc như Đức TGM Giusw Ngô Quang Kiệt không những bảo vệ những ai cầu nguyện ở Thái Hà là không vi phạm mà còn bị các báo chí nhà nước kết án là lập lờ, kích động, bất mãn... Còn các bài viết của ĐC, con thấy đều rất hoà nhã, chừng mực và làm đẹp lòng cả đôi bên, gây bầu không khí đối thoại rất cần thiết trong lúc này.
ĐC: Lạy Chúa tôi! Lạy Chúa tôi! Ai dám động đến hai Đức TGM đứng đầu hai Tổng giáo phận có tiếng trên thế giới và trong nước, một đàng là ĐHY độc nhất của Việt Nam, TGM Sài Gòn – nguyên phó chủ tịch HĐGMVN. Lời ngài là gang là thép, ngài lại vừa mới kết nghĩa GP Sài Gòn với Tổng GP Los Angeles bên Mỹ là giáo phận nhiều người biết đến, ngài có uy thế và tài cao chức trọng mà cả thế giới đều biết.
Còn Đức TGM Hà Nội hiện nay là tổng thư ký HĐGMVN đi công tác nước ngoài, luôn luôn tiếp khách Tây – Tàu đủ hạng đủ thứ, lại vừa sang Mỹ liên kết Tổng GP Hà Nội với giáo phận Orange ở Nam California.
Hai đấng đó chức cao quyền trọng, có thế giá trên thế giới. Còn tôi chỉ là một Giám Mục ở miền đồng quê nước mặn, tuổi cao sức yếu như con gián nằm trên chiếc đĩa “người ta hất đi lúc nào cũng được”. Song tôi nghĩ mình không làm chi nên tội với những lý do tôi đã trình bày ở trên. Còn hơn nữa, tôi đã tỏ ra là người thích đối thoại mềm mỏng, được cả trên lẫn dưới ưa thích... Mặc dầu có một số người trong và ngoài nước chụp cho tôi chiếc mũ như thân chính quyền, nhút nhát, lập lờ trong thái độ phải bày tỏ...
Nhưng biết đâu, tôi cứ chuẩn bị trước là hơn. Vậy tôi xin trịnh trọng tuyên bố: “Nếu tôi có phải đi tù, xin anh chị em cầu nguyện cho tôi và đừng tin vào tôi nữa như trường hợp của Đức TGM Nguyễn Kim Điền”. Tôi sợ rằng sau này có những văn bản hoặc những lời phát biểu sai sót gán cho tôi thì xin anh chị em đừng tin tôi như đã từng tin tôi ngày nay trong cuộc sống.
Mà có lẽ không cần đợi đến ngày những văn bản tuyên bố phát hành vì xét mình tôi từ đỉnh đầu đến gót chân, nơi nào cũng bệnh tật trầm trọng, nhất là ở tuổi 78 mắc nhiều bệnh tật như cao huyết áp, viêm xoang, răng rụng gần hết, viêm họng... đến thời kỳ cuối cùng phổi viêm, tim to, gan dính mỡ, dạ dày loét trầm trọng, ruột non ruột già đều viêm sưng nặng nề, chân tay đau nhức nhiều khi đi không được mà phải bò mới vào tới nhà vệ sinh. Chắc gì sống nổi trong tù thêm một ngày như chữ đã dạy “nhất nhật tại tù thiên thu tại ngoại” (một ngày ở trong tù bằng nghìn ngày ở bên ngoài).
Như vậy, nếu phải đi tù thì tôi phải thêm hai chữ T nữa là “Tù Tắc Tử” và thực hiện lời vịnh Kiều rằng “chữ Tù liền với chữ Tu một vần”.
PV: Chúng con cầu chúc Đức Cha sức khoẻ và chúng con hằng mong mỏi như Thánh Phêrô đã can ngăn Chúa Giêsu: “Chớ gì những sự ấy đừng xảy ra cho Thầy thì hơn”.
Sau cuộc phỏng vấn, tôi thấy Ngài lê bước bằng đôi chân đau nhức, đi xuống phòng họp huấn dụ cho linh mục đoàn đang có cuộc tĩnh tâm hang tháng tại Tòa Giám Mục Thái Bình.
Xin mọi người cầu nguyện cho Đức Giám Mục già cả của chúng ta được dọn mình xứng đáng đón nhận những hoàn cảnh tương lai do ý Chúa nhiệm mầu tiền định.
Ban thông tin Thái Bình
Wednesday, September 10, 2008
Ai dùng gươm
(Bài suy gẫm của Đức Giám Mục F.X. Nguyễn Văn Sang – GM GP Thái Bình)
Câu Kinh Thánh được trích trong TM theo Thánh Mathêu 26, 50-54: “Bấy giờ họ tiến đến, tra tay bắt Đức Giêsu. Một trong những kẻ theo Đức Giêsu liền vung tay tuốt gươm ra, chém phải tên đầy tớ của thượng tế, làm nó đứt tai. Đức Giêsu bảo người ấy: “Hãy xỏ gươm vào vỏ, vì tất cả những ai cầm gươm sẽ chết vì gươm. Hay anh không tưởng là Thầy không thể kêu cứu với Cha Thầy sao? Người sẽ cấp ngay cho Thầy hơn mười hai đạo binh thiên thần! Nhưng như thế, thì lời Kinh Thánh ứng nghiệm sao được?”
Dĩ nhiên cũng có lúc chúng ta phải cầm gươm chiến đấu để bảo vệ sinh mạng, quyền lợi chính đáng, nhất là bảo vệ nền tự do độc lập của đất nước thân yêu. Ví dụ trong bức thư trên mạng Sina, Trung quốc sẽ dùng kế hoạch A để chiếm đất Việt Nam trong 31 ngày thì hết thảy công dân Việt Nam sẽ dùng gươm..., và kẻ hèn này đã 78 tuổi nếu không có gươm, cũng sẽ dùng dao thái thịt dưới bếp để bảo vệ non sông tươi đẹp của ta. Nhưng việc sử dụng gươm chống đối người dân bình thường vô tội thì thật là điều đáng trách và sẽ bị dư luận trên toàn thế giới lên án, nghiêm trọng nhất là bị lương tâm cắn rứt cho đến muôn đời. Nhất là khi họ đến gặp những người có trách nhiệm để trình bày oan ức một cách hoà bình trong lời ca tiếng hát “Đem thứ tha vào nơi lăng nhục, đem an hoà vào nơi tranh chấp, đem chân lý vào nơi lỗi lầm...” (Kinh Hoà Bình của Thánh Phanxicô Assisi)
Lối dùng gươm kiểu đó dư luận quốc tế trong nhiều nước từ bây giờ và cho đến muôn đời thường chống đối và kết án: có thể một thời gian nào điều đó chưa được phát hiện nhưng “Cái kim trong bọc ắt có ngày được lôi ra”, ánh sáng mặt trời sẽ soi chiếu và sức nóng bỏng sẽ làm tan đi những băng giá bao phủ sự thật. Lịch sử khách quan là một quan toà công minh chính trực sẽ phán xét những sự việc xảy ra mà không gì có thể giấu diếm được. Sự gian dối và tàn ác không thể ngồi trên ngai vàng mãi mài được. Xưa nay những nhân vật độc tài gian ác đứng đầu những hệ thống chính trị xã hội xấu xa cũng không thọ được trên dưới 100 năm và hiện nguyên hình dưới con mắt lịch sử cho mọi người xem tỏ rõ ràng.
Toà án của lương tâm còn sáng suốt, công minh và chính trực hơn nhiều vì toà án đã dựa nền trên chính Thiên Chúa là Quan Toà chí công vô đối, chỉ những ai chúng ta gọi là “Táng tận lương tâm” mới có thể ngoảnh mặt với sự thực, nhưng cũng không thể kéo dài vì có lúc (ngắn hạn) cũng phải đối đầu với những sự thật, với những lời kết án đanh thép, với lương tâm và nhất là với chính Thiên Chúa. Chúng ta đã học nhiều trong chuyện Cain và Aben nơi sách Sáng Thế và đã được văn hào Victo Huygô tả vẽ một cách sinh động trong bài thơ “Con mắt...”. Đúng thế, con mắt của lương tâm sẽ theo chúng ta lên trời, xuống đất, biển cả mênh mông hay nơi núi non trùng điệp, trú trong lều đá hay túp lều da đều có tiếng nói của lương tâm hay máu của Aben vang vọng khiến cho con người tàn ác không sao sống nổi, chưa cần đến hình phạt của Đấng Chí Công Vô Đối.
Trong vụ tranh chấp ở Thái Hà, chúng ta tự xét lương tâm để đừng tra tay vào gươm mà dùng nó cách tai hại và vô ích, nhất là với những người tín hữu chỉ biết đọc kinh cầu nguyện.
Sau đây tôi cũng xin kể lại câu chuyện có thật mà tôi là người chứng kiến để thấy rõ trong xã hội chúng ta cũng có người theo tiếng lương tâm mà hành xử, chúng ta không nên thất vọng và phải tin tưởng sẽ không có chuyện dùng gươm mà hại vì gươm.
Số là trong cuộc xáo động cách đây mấy chục năm về viễn tượng Giáo Hội Công Giáo Rôma sẽ phong 117 Á Thánh Tử Đạo Việt Nam lên hàng Hiển Thánh, các cuộc hội họp diễn ra khắp nơi trong đất nước, lời qua tiếng lại khen chê đủ kiểu. Chúng tôi – Hội Đồng Giám Mục Việt Nam (lúc đó tôi đang làm tổng thư ký) được triệu tập ra cơ quan để nghe một vị có trách nhiệm thuyết trình. Vị đó nói rất hùng hồn và lôi cuốn, nhưng đa số những lời đó là để chỉ trích bôi nhọ các Thánh Tử đạo Việt Nam là những người bán nước, đầu trộm, gian thương, xấu nết...
Đột nhiên tôi thấy Đức Hồng Y Giuse Maria Trịnh Văn Căn quỳ xuống ôm mặt khóc ầm lên và lớn tiếng kêu: “Xin thôi, xin thôi! Ông không có quyền thoá mạ, bôi nhọ cha ông chúng tôi là những người chúng tôi yêu mến và kính trọng”. Nói đoạn, ngài lại lớn tiếng khóc hu hu...!
Các Giám Mục thấy sự việc như vậy, yên lặng rút lui ra khỏi căn phòng, và cuộc họp tự động được kết thúc không kèn không trống. Hôm sau, nghe tin người diễn thuyết hôm đó bị cấp trên “Chỉnh” rằng: “Nếu để cho Hồng Y Căn hôm qua ngã xuống mà chết thì không phải Toà Thánh Vatican chỉ phong chức cho 117 vị Thánh Tử đạo mà sẽ phong cho cả Hồng Y Căn vào số danh sách là 118 vị Tử Đạo Việt Nam”.
Thiết tưởng trong lịch sử thế giới đã có nhiều người dùng gươm và đã bị trừng trị thích đáng. Trong lịch sử danh sách đó đã dài, chúng ta không nên thêm vào nữa để cũng thêm nhiều người phải chết vì gươm trong công cuộc chiến đấu chống giặc ngoại xâm trên đất nước chúng ta cũng hàng hàng lớp lớp trên các nghĩa trang của mảnh đất thân yêu này. Xin cũng đừng nối dài danh sách những kẻ đã chết vì gươm trong những cuộc tụ họp cầu nguyện bình an – yêu thương – thân ái như anh chị em trong giáo xứ Thái Hà ngày nay thì đau thương lắm thay.
Tôi lại ước mong có một vị có trách nhiệm gìn giữ an ninh đất nước kịp ra lệnh cho các phần tử cấp dưới mình đừng thi hành giờ “G” như trong vụ tranh chấp đất đai ở Toà Khâm Sứ cũ cách đây mấy tháng, và tôi đã lên tiếng ngợi khen tính quả cảm và nhân ái của vị đó. Ngày hôm nay chớ gì cũng được như vậy. Và nhất là vụ tranh chấp ở Thái Hà giữa đôi bên có thể ngồi lại với nhau trình bày lý lẽ thuận – nghịch mà tìm ra hướng giải quyết, đừng đổ thêm dầu, tra thêm củi vào lửa để cho tình hình thêm căng thẳng, kẻo Lời Chúa phán “Ai dùng gươm sẽ bị hại...”
Tôi xin chắp tay nguyện cầu Mẹ Hằng Cứu Giúp mau chóng ban cho mảnh đất đền thờ Thái Hà trở về hoà thuận yêu thương để mọi người an vui thờ phượng Chúa, sống yêu thương và hạnh phúc.
Thái Bình, ngày 10 tháng 9 năm 2008
Giám Mục GP Thái Bình
+ GM F.X. Nguyễn Văn Sang
